چهارشنبه, 26 تیر 1398
شناسه خبر:3696

روزه و تقوا

  • انداز قلم

إن الحمد لله نحمده ونستعينه، ونثني عليه الخير كله، وصلى الله وسلم على سيد الأولين والآخرين وعلى آله وأصحابه والتابعين، وبعد:
خداوند متعال در قرآن می فرماید: ﴿ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ﴾ ای مؤمنان بر شما روزه مقرر گردیده است همچنانکه بر کسانی که پیش از شما بودند نیز مقرر شده بود، باشد که تقوا پیشه کنید [البقرة: 183].


    
در این آیه به صراحت بیان شده که یکی از اهداف مهم روزه، تقواست و پیام این آیه از ما می خواهد تا نسبت به این هدف بزرگ و رعایت آن در حرکات و سکنات خود دقت بیشتری بکنیم. و چه سعادت بزرگی ست که انسان بتواند با روزه، این منزلت را بدست آورد.

ارتباط تنگاتنگی بین روزه و تقوا می باشد. و تقوا یکی از ثمرات و نتائج روزه می باشد. و عین این نکته را در کسی می توان یافت که با کوتاهی کردن در روزه، از تقوای ضعیفی برخوردار می باشد.

وقتی شما بخاطر خدا از خوردن و نوشیدن دست می کشی و سعی می کنی تا اعضاء و جوارحت را نیز از چیزهای حرام باز بداری، این تلاش تو اثر و نتیجه مثبتی بر بدنت می گذارد و این روزه، چشم را نیز وادار به روزه داری می کند، و دست و زبان و پا را نیز از گرفتن حرام و رفتن به سمت حرام و گفتن حرام منع می نماید.

و این مهم را اهل سلوک تعبیر به تقوای جوارح می کنند و روزه مفهومی وسیع تر از آن چیزی را دارد که عامه مردم گمان می کنند. از همین رو خداوند متعال یکی از علت های روزه را تقوا بیان داشت و هر کس که نتوانست این مهم را بدست آورد، مسئله مهمی را از دست داده است. و چه سعادت بزرگی ست که انسان بتواند آنچه را که هدف خدای متعال بوده و به تمام انسان ها وصیت نموده، را بدست آورد.

 نبی رحمت -صلی الله علیه و سلم- نیز فرمودند: روزه سپر است. یعنی نمی گذارد شما در دام معاصی و گناهان بیفتید چرا که روزه باعث فروکش کردن شهوات می گردد. حال اگر می خواهی به این مهم دست بیابی پس روزه ات را به معنای واقعی کلمه کامل کن و این مهم با از دست کشیدن از گناهان ظاهری و مخفیانه صورت می پذیرد. یک باور اشتباه این ست که گمان کنی روزه یعنی فقط دست کشیدن از خوردن و نوشیدن، و اعضا و جوارحت هر گناهی را که خواستی مرتکب شوند، یقینا اینگونه روزه تقوایی ببار نمی آورد.

 بلکه روزه بمثابه میدانی ست که انسان در آن برای کسب تقوای خداوند تلاش می کند و خداوند برای بندگانش راه های کسب خیر، اعم از کم و زیاد را  بوضوح بیان داشته است.

وقتی که بدانی در قبال کوچکترین عمل خوب و بدت از تو محاسبه گرفته خواهد شد، همین نکته تو را وادار می کند تا در زمان انجام هر کار، لحظه ای با خودت بیندیشی.

 پس عمل نیک هر چند کوچک باشد را ناچیر ندان و دست از هر کار بدی بکش، پس نباید بر تو کار سختی باشد تا بتوانی نفست را در همه زمان ها بالاخص در ماه رمضان نگه بداری. طلق بن حبیب می گوید: تقوا اینست که کاری را که خدا امر کرده بر اساس علمی که او عطا کرده به قصد ثواب انجام بدهی و گناهی را که خدا منع نموده و بر اساس شناخت که او بخشیده، از ترس خدا از آن دست بکشی.
      
اگر دقت داشته باشید در این تعریف در باب اطاعت سه واژه (عمل، علم و امید) وجود دارد و نیز در باب ترک سه واژه (علم، ترک و خوف) نیز است. در هرکاری که می خواهی انجام بدهی یا ترک کنی این نکات را مدنظر داشته باشد.
 
یکی از صفات اهل تقوا این ست که خود را از کسب مال حرام باز می دارد چرا که می داند این مال حرام و نامبارک است و هر چند که بر مقدار آن افزوده می گردد ولی از بین می رود ولی مالی که زکات آن پرداخته شود و از مسیر حلال بدست آمده باشد، در آن برکت داده می شود.

اللهم إنا نسألك الهدى والتقى والعفاف والغنى، وصلى الله وسلم على نبينا محمد وعلى آله وأصحابه أجمعين.
منبع: الالوکه (با تلخیص)